Jaki olejek eteryczny na co pomaga: zastosowania i sposób użycia
wrz
Jaki olejek eteryczny na co pomaga, rozstrzyga się w dwóch krokach, nie w jednym. Najpierw nazywasz odczucie: nie mogę zasnąć, mam spięty kark, ciężko mi się skupić. Potem wybierasz metodę, bo ten sam olejek działa inaczej z dyfuzora, inaczej z rozcieńczonej mieszanki na skórze i inaczej z dłoni przy trzech oddechach. Dyfuzor to 3 do 4 kropli na 100 ml wody. Skóra to 1 do 2 procent, czyli 2 do 4 kropli na 10 ml oleju bazowego. Inhalacja z dłoni to jedna kropla. Całą resztę tego tekstu poświęcam temu, jak te trzy liczby przypisać do konkretnej sytuacji.
Nie pytaj, co robi olejek. Zapytaj, co chcesz poczuć i w jakim miejscu ciała. Odpowiedź na to drugie pytanie mówi ci, ile kropli odmierzyć.
Większość poradników w polskim internecie odpowiada na pytanie, na co pomagają olejki eteryczne, listą roślin z opisem właściwości. Czytasz dwadzieścia akapitów o lawendzie, rozmarynie i eukaliptusie, zamykasz stronę i dalej nie wiesz, czy wlać to do dyfuzora, czy wetrzeć w kark. Brakuje ogniwa pośredniego, czyli metody.
Ten przewodnik zbudowałem odwrotnie. Zaczynam od sytuacji, którą znasz z własnego wieczoru albo poranka, a dopiero potem podaję butelkę, sposób użycia i liczbę. Przy każdym zastosowaniu olejków eterycznych mówię też, gdzie kończy się to, co da się poprzeć, a zaczyna ładnie brzmiące zdanie.
Na co pomagają olejki eteryczne, a gdzie kończy się to, co wiadomo
Uczciwa odpowiedź jest węższa niż obietnice ze sklepowych opisów, ale za to się nie kruszy.
Olejek eteryczny to skoncentrowany lotny wyciąg z rośliny. Nie jest lekiem, nie zastępuje leczenia i nie stawia diagnozy. To, co realnie robi w domu, sprowadza się do trzech rzeczy: zmienia zapach powietrza, zmienia odczucie na skórze i zmienia oddech, bo przy przyjemnym zapachu oddychasz wolniej i głębiej.
Z tego wynikają obszary, w których ludzie po nie sięgają najczęściej. Osiem z nich wraca w każdej rozmowie na warsztatach:
- Wieczór i zasypianie. Zapach w sypialni jako sygnał końca dnia.
- Stres w ciągu dnia. Krótkie przerwanie napięcia, najczęściej zapachem z nadgarstka.
- Sezon jesienny i powietrze w domu. Dyfuzor zamiast świecy zapachowej.
- Pełność i ciężkość po posiłku. Masaż brzucha rozcieńczoną mieszanką.
- Napięcie mięśni i karku. Wcieranie po dniu przy biurku albo po wysiłku.
- Skóra. Punktowo, zawsze rozcieńczone, na małych powierzchniach.
- Skupienie i energia. Chłodny zapach przy biurku zamiast czwartej kawy.
- Nastrój. Cytrusy rano, bo zmieniają odbiór pomieszczenia w kilkadziesiąt sekund.
Teraz granica. Zapach realnie wpływa na samopoczucie, bo droga węchowa dociera do struktur odpowiadających za emocje i pamięć krótszą trasą niż pozostałe zmysły. To nie znaczy, że olejek obniży ci ciśnienie, poprawi wyniki badań albo zastąpi antybiotyk. Olejki eteryczne są wsparciem rytuału, nie terapią.
Druga granica jest praktyczna. Objaw nowy, silny, narastający albo taki, który nie mija, to sprawa dla lekarza, nie dla butelki.
Jak stosować olejki eteryczne: trzy metody i jedna zasada wyboru
Metoda decyduje o efekcie mocniej niż sama nazwa olejku na etykiecie.
Zasada wyboru brzmi prosto. Chcesz zmienić powietrze w pomieszczeniu, idziesz w powietrze. Chcesz zadziałać na konkretne miejsce na ciele, idziesz na skórę i rozcieńczasz. Chcesz jednego oddechu tu i teraz, w biurze albo w samochodzie, robisz inhalację z dłoni.
Dyfuzor
3 do 4 kropli na 100 ml wody. Włączasz na 30 do 60 minut, nie na całą dobę. Zapach obsługuje całe pomieszczenie, nie konkretne miejsce na ciele.
Skóra
1 do 2 procent, czyli 2 do 4 kropli na 10 ml oleju bazowego. doTERRA podaje jako typową proporcję jedną kroplę olejku na trzy krople nośnika i zaleca najniższą skuteczną dawkę, 1 do 2 kropli, częściej i mniej zamiast raz a dużo.
Inhalacja
Jedna kropla na dłoń, rozetrzyj, trzy spokojne oddechy z odległości kilku centymetrów. Wersja z miską gorącej wody to 1 do 2 kropli i zamknięte oczy.
Czwarta droga, czyli spożycie, w Europie rządzi się osobnymi zasadami i nie mieści się w tym tekście. Rozstrzygam ją w osobnym artykule o tym, czy można pić olejki eteryczne. W skrócie: bez wskazania na etykiecie i bez konsultacji nie robisz tego wcale.
Zastosowania olejków eterycznych: tabela zastosowanie, olejek, metoda
Osiem sytuacji z domu, po jednej linijce na każdą. To jest sedno tego przewodnika.
Tabela odpowiada dokładnie na to, o co pytasz w wyszukiwarce, czyli jaki olejek eteryczny na co pomaga i co z nim wtedy zrobić. Nazwy w ostatniej kolumnie to gotowe liczby, nie widełki do interpretacji.
| Co odczuwasz | Po co sięgnąć | Metoda | Ile |
|---|---|---|---|
| Nie mogę wyciszyć się przed snem | Lawenda, Serenity | dyfuzor w sypialni, godzinę przed snem | 3 do 4 kropli na 100 ml |
| Napięcie i stres w ciągu dnia | Balance, Adaptiv | inhalacja z dłoni albo roller na nadgarstki | 1 kropla, roller 1 procent |
| Chłodny sezon, chcę zmienić powietrze w domu | On Guard, Air | dyfuzor w części dziennej | 3 do 4 kropli na 100 ml |
| Ciężkość i pełność po obfitym posiłku | ZenGest, Mięta pieprzowa | masaż brzucha zgodnie z ruchem wskazówek zegara | 1 do 2 procent na 10 ml |
| Spięty kark po dniu przy biurku | Deep Blue, Kadzidło | wcieranie w kark i barki, nigdy do dyfuzora | 2 do 4 kropli na 10 ml |
| Punktowy problem na skórze | Drzewo herbaciane, Lawenda | punktowo patyczkiem, mała powierzchnia | 0,5 do 1 procent |
| Rozproszenie i spadek energii po południu | Mięta pieprzowa, Cytryna | dyfuzor przy biurku albo jedna kropla na dłoń | 2 do 3 kropli na 100 ml |
| Ciężki poranek, chcę rozruszać dom | Cytryna, Dzika pomarańcza | dyfuzor w kuchni przy śniadaniu | 3 do 4 kropli na 100 ml |
Trzy uwagi do tej tabeli, bez których łatwo ją przeczytać źle. Po pierwsze, Deep Blue nie idzie do dyfuzora. To mieszanka pomyślana na skórę i w powietrzu robi głównie bałagan zapachowy. Po drugie, cytrusy na skórze bywają fototoksyczne, więc po nałożeniu Cytryny nie wychodzisz prosto na ostre słońce. Po trzecie, druga kolumna to punkt startu, a nie recepta: jeśli nie znosisz zapachu mięty, mięta ci nie pomoże, choćby tabela mówiła inaczej.
Tabela celowo nie schodzi głębiej. Każdy z tych ośmiu wierszy ma swój osobny tekst albo dopiero go dostanie. Ból głowy rozpisałem już w artykule o tym, jaki olejek eteryczny na ból głowy, a pełne proporcje na skórę w tekście o tym, jak rozcieńczać olejki eteryczne.
Gdzie na ciele nakładać olejki eteryczne, a gdzie nie
Kliknij punkt na sylwetce. Miejsce na ciele decyduje o stężeniu, nie odwrotnie.
Stopy
- Można
- Ostrożnie
- Nie stosuj
Reguła, którą warto zapamiętać: olejek idzie nisko. Im dalej od oczu, tym mniej kłopotów. doTERRA wymienia wprost trzy strefy, w które się nie wchodzi: okolice oczu, wnętrze uszu oraz skórę popękaną lub uszkodzoną.
Ile kropli na twoją mieszankę: kalkulator
Ustaw objętość i stężenie, a policzę krople. Suwak pokazuje przy okazji, w której strefie bezpieczeństwa jesteś.
Ile kropli olejku na twoją mieszankę
Przy założeniu, że 1 ml olejku to około 20 kropli standardowym zakraplaczem.
Odmierz 4 krople olejku i uzupełnij olejem nośnikowym do 10 ml.
Zestaw dla początkujących
Jeśli po tej tabeli zastanawiasz się, od czego zacząć, to jest najkrótsza droga. Te trzy butelki obsługują sześć z ośmiu sytuacji z listy: wieczór, poranek, skupienie, napięcie karku, ciężkość po posiłku i punktową pielęgnację skóry. Każda piętnastka to około 300 kropli, a dyfuzor bierze 3 do 4 kropli na raz, więc jedna butelka starcza na kilkadziesiąt wieczorów.
- Zawartość
- 3 olejki po 15 ml
- Pokrywa
- 6 z 8 sytuacji
- Butelka 15 ml
- około 300 kropli
- Na skórę
- 4 krople na 10 ml
Który olejek doTERRA na co: cztery butelki na cztery różne dni
Pytanie, który olejek doTERRA na co wybrać, najłatwiej rozstrzygnąć na czterech mieszankach, z których każda obsługuje inny wiersz tabeli.
Do wiersza o wieczorze. Gotowa kompozycja do dyfuzora w sypialni, gdy sama Lawenda to dla ciebie za mało.
Zobacz w sklepie
Do wiersza o chłodnym sezonie. Ciepły, korzenny zapach w części dziennej, 3 do 4 kropli na 100 ml wody.
Zobacz w sklepie
Do wiersza o ciężkości po posiłku. Mieszanka przypraw na masaż brzucha, rozcieńczona do 1 do 2 procent.
Zobacz w sklepie
Do wiersza o spiętym karku. Rozcieńczenie masz zrobione fabrycznie, więc niczego nie odmierzasz.
Zobacz w sklepieSprawdź, czy dobierzesz metodę do sytuacji
Pięć pytań o to, jak stosować olejki eteryczne. Minuta czasu.
Zastosowania olejków eterycznych: najczęstsze pytania
Pięć pytań, które wracają na każdym spotkaniu i w każdej wiadomości.
Jaki olejek eteryczny na co pomaga, jeśli mam w domu tylko jeden?
Wtedy zmieniasz nie olejek, tylko metodę. Lawenda z dyfuzora wieczorem to sygnał końca dnia, ta sama Lawenda rozcieńczona do 1 procenta na kark to co innego, a jedna kropla na dłoń w ciągu dnia to trzeci sposób użycia. Zanim dokupisz drugą butelkę, przerób trzy metody na tej, którą masz.
Ile kropli olejku eterycznego wlać do dyfuzora?
3 do 4 kropli na 100 ml wody i praca przez 30 do 60 minut, nie przez całą noc. Nos przestaje rejestrować stały zapach po kilkunastu minutach, więc dłuższa dyfuzja zużywa olejek, a nie zwiększa efektu. Szczegóły trybów opisałem przy dyfuzorze Petal 2.0.
Czy olejek eteryczny można nakładać na skórę bez rozcieńczania?
Domyślna odpowiedź brzmi nie. doTERRA podaje jako typową proporcję jedną kroplę olejku na trzy krople nośnika i zaleca najniższą skuteczną dawkę, 1 do 2 kropli. Rozcieńczanie nie osłabia olejku, tylko rozprowadza go po większej powierzchni i zmniejsza ryzyko podrażnienia. Na skórę popękaną, zranioną lub po oparzeniu nie nakładasz go wcale.
Jak stosować olejki eteryczne u dzieci?
Ostrożniej i niżej. Stężenie schodzi do około 1 procenta, czyli 2 kropli na 10 ml, miejscem pierwszego wyboru są stopy, a dyfuzor pracuje krócej. Część olejków, w tym mięta i eukaliptus, ma osobne ograniczenia wiekowe. Przy niemowlętach i w ciąży pytasz najpierw lekarza.
Po jakim czasie olejek eteryczny zaczyna działać?
Zapach dociera do ciebie w kilkadziesiąt sekund, bo droga węchowa jest krótka. Odczucie na skórze pojawia się zwykle w ciągu kilku minut. Natomiast rytuał, czyli ten sam olejek o tej samej porze, potrzebuje tygodni, żeby cokolwiek zmienić w wieczorze. Więcej o samej Lawendzie, najczęstszym wyborze na wieczór, znajdziesz w monografii olejku lawendowego.
Podsumowanie: trzy liczby zamiast listy właściwości
Jeśli masz zapamiętać z tego tekstu jedną rzecz, niech to będzie kolejność pytań.
Pytanie, jaki olejek eteryczny na co pomaga, jest tylko połową sprawy. Druga połowa to metoda i liczba: 3 do 4 kropli na 100 ml w dyfuzorze, 4 krople na 10 ml oleju bazowego na skórę u dorosłego, jedna kropla na dłoń przy inhalacji. Te trzy liczby obsługują wszystkie osiem sytuacji z tabeli i nie zmieniają się wraz z nazwą na etykiecie.
Reszta to zawężanie. Pojedyncze zastosowania olejków eterycznych mają na tym blogu własne teksty: chłodny zapach przy biurku opisałem w monografii mięty pieprzowej, a jeśli szukasz nie problemu, tylko gotowych rytuałów na poranek, sprzątanie i wieczór, to osobna oś i osobny przewodnik: olejki eteryczne w codziennym życiu. W pracy z klientem, a nie u siebie w domu, zasady są inne: zebrałem je w tekście dla gabinetów, masażu i sauny.
I rzecz, której nie napiszę, choć ładnie by wyglądała: że to, na co pomagają olejki eteryczne, da się zamknąć jedną tabelą. Nos jest indywidualny, a zapach, którego nie znosisz, nie zadziała na ciebie kojąco bez względu na to, co obiecuje opis produktu.
Chcesz przewąchać to wszystko na żywo
Na warsztatach w Trójmieście stoi dziesięć otwartych butelek. Wychodzisz z kartą pracy i własnym planem na poranek, dzień i wieczór.
Treść ma charakter edukacyjny. Olejki eteryczne nie są lekami i nie zastępują konsultacji lekarskiej. W ciąży, w czasie karmienia, u dzieci, przy chorobach przewlekłych i przy stałym przyjmowaniu leków skonsultuj każde zastosowanie z lekarzem lub farmaceutą. Przy ranie, oparzeniu, gorączce i przy objawie, który narasta albo nie mija, idziesz do lekarza, nie po butelkę. Rozstrzyga zawsze etykieta opakowania, które trzymasz w ręku.
Przeczytaj też
Dlaczego olejki doTERRA są takie drogie: rozbieramy cenę butelki na czynniki
Pięć czynników, które siedzą w cenie butelki, i przy każdym liczba do sprawdzenia u producenta. Plus druga strona ceny: ile użyć wychodzi z butelki 15 ml i kiedy tańszy olejek naprawdę wystarczy.
Olejki eteryczne dla początkujących: kompletny przewodnik
Pięć decyzji w kolejności, cztery liczby na start i uczciwa odpowiedź, co o olejkach da się sprawdzić, a czego nikt nie udowodnił. Punkt wejścia do kategorii Podstawy.
Olejki eteryczne w codziennym życiu: rytuały, mieszanki i przepisy na cały rok
Nie lista właściwości, tylko rozkład dnia. Poranek, blok pracy, zapach mieszkania, wieczór i cztery pory roku, za każdym razem z liczbą kropli i miejscem, w którym olejek stoi.
