Tymianek – olejek eteryczny doTERRA

Producent opisuje ten aromat trzema słowami: ciepły, ziołowy i kwiatowy, a w rubryce o korzyściach dopisuje jeszcze jedno określenie, korzenny. Brzmi to łagodniej niż to, czego się spodziewasz po tak mocnym olejku, i jest w tym prawda: tymianek nie kłuje tak jak oregano, tylko grzeje.

W praktyce startuje zielono i sucho, po chwili robi się ciepły i lekko kwiatowy, a na końcu zostawia gorące, fenolowe wykończenie, które trzyma się w pokoju i na tkaninach. Odpowiada za nie tymol, główny związek tego olejku, wymieniony w karcie razem z para-cymenem.

W kompozycji tymianek jest akcentem, nie fundamentem. Zbuduj mieszankę na cytrusie albo na łagodniejszym ziele i dopiero na końcu dołóż jedną kroplę tymianku. Odwrotna kolejność kończy się tym, że słychać już tylko jego.

→ przesuń palcem

Każda partia przechodzi zestaw badań CPTG, między innymi chromatografię gazową i spektrometrię mas, które pokazują rzeczywisty udział tymolu, para-cymenu i pozostałych związków w konkretnej butelce.

Przy tymianku to nie jest formalność. Pod jedną nazwą handlową kryje się kilka chemotypów tej samej rośliny, między innymi tymianek tymolowy, linaloolowy i geraniolowy, a każdy pachnie inaczej i wymaga innego rozcieńczenia. Karta doTERRA wskazuje profil tymolowy, czyli ten najmocniejszy, i to właśnie zawartość tymolu decyduje o tym, jak intensywny jest zapach i jak ostrożnie trzeba się z olejkiem obchodzić.

Na dnie butelki znajdziesz numer partii. Po wpisaniu go na stronie Source to You zobaczysz raport z badań dokładnie dla swojego opakowania, a nie dla przykładowej próbki z katalogu.

Nazwa łacińska

Thymus vulgaris

Część rośliny

Liść

Metoda pozyskania

Destylacja parą wodną

Pochodzenie

Hiszpania, Kenia

Pojemność

15 ml

Główne związki

Tymol, para-cymen, gamma-terpinen

Nuta zapachowa

Serca

To dwa najmocniejsze olejki w katalogu i oba opierają się na fenolach, więc zasady obchodzenia się z nimi są takie same: mocne rozcieńczenie, jedna kropla w dyfuzorze, żadnego kontaktu z twarzą. Różnica siedzi w charakterze zapachu i w tym, do jakiej potrawy pasują.

Oregano jest kamforowe i kłujące, ustawia się przed wszystkim innym i najlepiej wypada tam, gdzie są pomidory. Tymianek jest cieplejszy, bardziej suchy i ma delikatne kwiatowe zaokrąglenie, przez które łatwiej wchodzi w pieczeń, w masło do chleba i w marynatę do drobiu.

Jeśli masz wybrać jeden, zacznij od tego, co częściej gotujesz. Kuchnia włoska to oregano, pieczone mięso i warzywa to tymianek. Wiele osób ma docelowo oba, bo w kuchni prawie się nie zastępują.

Butelka 15 ml to około 300 kropli, a tymianek prawie zawsze dozuje się po jednej. Przy dyfuzji daje to trzysta sesji z jednego opakowania, czyli liczbę, której przy zwykłych olejkach nie osiągniesz, bo tamtych używa się po trzy do pięciu kropli naraz.

W kuchni przelicznik wygląda podobnie. Producent podaje jedną do dwóch kropli na porcję mięsa albo przystawki, więc jedna butelka to mniej więcej sto pięćdziesiąt porcji doprawionych tymiankiem. Świeża gałązka więdnie po kilku dniach, suszone zioło wietrzeje w szafce po kilku miesiącach, a zamknięty olejek trzymany z dala od światła zachowuje jakość latami.

Karta producenta podaje jedno konkretne stężenie: jedna kropla olejku na dziesięć kropli oleju nośnikowego, czyli około dziewięciu procent. To wartość do użycia punktowego na niewielkim fragmencie skóry, a nie do smarowania całych ramion czy pleców. Producent dodaje przy tym osobne zdanie, że przy tak wysokiej zawartości tymolu rozcieńczenie przed każdą aplikacją jest obowiązkowe.

Do codziennego stosowania zostań przy jednym procencie, czyli dwóch kroplach na 10 ml frakcjonowanego oleju kokosowego. Przy pierwszym użyciu zejdź jeszcze niżej, do jednej kropli, nałóż na przedramię i oceń skórę dopiero po dobie.

Do kąpieli tymianek musi najpierw trafić do oleju, mleka albo miodu. Wlany wprost do wanny nie rozpuści się w wodzie, tylko zbierze się na powierzchni w kropelki, które dotkną skóry w pełnym, nierozcieńczonym stężeniu.

• Karta producenta zaczyna uwagi od zdania, że olejek może powodować podrażnienia skóry. Przy wysokiej zawartości tymolu traktuj to dosłownie i nigdy nie nakładaj go bez oleju bazowego
• Obowiązkowe stężenie z karty to 1 kropla olejku na 10 kropli oleju nośnikowego, wyłącznie punktowo. Do codziennego użycia zejdź do 1%, czyli 2 kropli na 10 ml bazy
• Nie wlewaj go wprost do wanny. Bez emulgatora, czyli oleju, mleka albo miodu, nie rozpuści się w wodzie i dotknie skóry w pełnym stężeniu
• W dyfuzorze wystarczy jedna do dwóch kropli i krótka sesja. Tymianek drażni też błony śluzowe nosa i gardła, więc nie zamykaj się z nim w małym pomieszczeniu
• Po odmierzeniu kropli umyj ręce, zanim dotkniesz oczu, nosa albo soczewek kontaktowych
• Unikaj kontaktu z oczami, wewnętrzną częścią uszu, twarzą i innymi wrażliwymi obszarami. Karta wymienia to wprost
• Nie stosuj na skórę dzieci i nie rozpraszaj go w pokoju małego dziecka ani w pomieszczeniu, z którego zwierzę nie może wyjść
• W ciąży, w czasie karmienia piersią i pod opieką lekarską skonsultuj użycie z lekarzem, tak jak zaleca karta produktu
• Do użytku wewnętrznego wyłącznie rozcieńczony, jedna kropla na 125 ml płynu albo w kapsułce, o ile etykieta twojego opakowania na to wskazuje
• Przechowuj poza zasięgiem dzieci, w chłodnym miejscu, z dala od bezpośredniego słońca. Butelkę zakręcaj od razu po odmierzeniu i wycieraj szyjkę do sucha

Jakie jest zastosowanie kulinarne tymianku doTERRA?
Karta produktu opisuje je wprost: jedna do dwóch kropli do mięsa i przystawek, jako zamiennik suszonego albo świeżego tymianku. Producent wymienia marynaty mięsne, pikantne przystawki i chleb. Zawsze przez tłuszcz, czyli kropla najpierw do oliwy albo do roztopionego masła, dopiero potem na mięso, na blachę z warzywami albo do sosu.

Ile kropli tymianku dawać do dyfuzora?
Jedną, maksymalnie dwie. Rubryka o użyciu aromatycznym podaje trzy do czterech kropli, ale to standardowa wartość dla całej rodziny olejków, a tymianek należy do najbardziej przenikliwych w katalogu. Najlepiej łączyć go z cytryną albo dziką pomarańczą, które przejmą pierwszy plan, a tymianek zostawią jako ciepłe tło.

Jak rozcieńczać olejek tymiankowy przed użyciem na skórę?
Karta podaje jedną kroplę olejku na dziesięć kropli oleju nośnikowego, na przykład frakcjonowanego kokosowego, i tylko do użycia punktowego. Do codziennego stosowania na większej powierzchni zejdź do jednego procenta, czyli dwóch kropli na 10 ml bazy. Nierozcieńczonego tymianku nie nakłada się na skórę w żadnej sytuacji.

Co robić, gdy tymianek zapiecze na skórze?
Nie spłukuj wodą, bo woda go nie rozpuści i tylko rozniesie po większej powierzchni. Nałóż na to miejsce dużo oleju bazowego, na przykład kokosowego albo oliwy, i zetrzyj wszystko chusteczką. Powtórz, jeśli trzeba. Ta sama zasada stoi za tym, że olejek nigdy nie trafia prosto do wanny.

Czy tymianek doTERRA można spożywać?
Polska karta produktu podaje sposób użycia wewnętrznego: jedna kropla rozcieńczona w 125 ml płynu albo zastosowana w wegetariańskiej kapsułce. Decyduje jednak oznaczenie na konkretnym opakowaniu, które trzymasz w ręku, więc sprawdź je przed użyciem.

Co to jest tymol i dlaczego ma znaczenie?
To fenol, główny związek chemiczny tego olejku, wymieniony w karcie razem z para-cymenem i gamma-terpinenem. Odpowiada za intensywność zapachu i smaku, a także za to, że tymianek wymaga wyraźnie mocniejszego rozcieńczenia niż majeranek czy bazylia. Producent osobno zaznacza, że właśnie z powodu wysokiej zawartości tymolu olejek zawsze rozcieńcza się przed użyciem na skórę.

Czym różni się od świeżej gałązki tymianku?
Skalą i charakterem. Świeży tymianek pachnie delikatnie, zielono i wilgotno, a olejek jest gorący, suchy i wyraźnie korzenny, bo to destylat z liści, w którym tymol stanowi znaczną część składu. Do dekoracji talerza wybierzesz gałązkę, do marynaty, masła i pieczeni jedną kroplę olejku.

Tymianek czy oregano, który wybrać na start?
Zależy, co gotujesz. Oregano to kuchnia włoska, pomidory i pizza, tymianek to pieczone mięso, warzywa z blachy i masło do chleba. Oba są równie mocne i wymagają tych samych zasad ostrożności, więc żaden z nich nie jest olejkiem na pierwsze zakupy. Jeśli chcesz zacząć od zioła, które wybacza więcej, weź majeranek.

Czy nadaje się do kąpieli?
Tylko po połączeniu z emulgatorem i w minimalnej ilości. Jedna kropla wymieszana z 5 ml oleju bazowego, mlekiem albo miodem, dopiero potem do wody. Wlany prosto do wanny zbierze się na powierzchni i dotknie skóry w pełnym stężeniu, a przy tak wysokiej zawartości tymolu to najgorszy możliwy scenariusz.